{"id":1015,"date":"2022-07-28T10:28:33","date_gmt":"2022-07-28T08:28:33","guid":{"rendered":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/?p=1015"},"modified":"2022-07-28T10:28:34","modified_gmt":"2022-07-28T08:28:34","slug":"enigma-do-dzis-falszowana","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/2022\/07\/28\/enigma-do-dzis-falszowana\/","title":{"rendered":"Enigma do dzi\u015b fa\u0142szowana"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Tadeusz P\u0142u\u017ca\u0144ski<\/h3>\n\n\n\n

Brytyjczycy (z nielicznymi wyj\u0105tkami) do dzi\u015b twierdz\u0105, \u017ce to oni, a nie trzej polscy matematycy, pracownicy Biura Szyfr\u00f3w Oddzia\u0142u II Sztabu G\u0142\u00f3wnego WP: Marian Rejewski, Jerzy R\u00f3\u017cycki i Henryk Zygalski, z\u0142amali kod Enigmy. I tak w Encyklopedii Britannica przez lata mo\u017cna by\u0142o przeczyta\u0107: \u201eKod Enigmy zosta\u0142 rozbity przez kom\u00f3rk\u0119 brytyjskiego wywiadu, znan\u0105 pod kryptonimem Ultra\u201d. Ani s\u0142owa o tym, \u017ce to w\u0142a\u015bnie trzej Polacy rozpracowali tajne szyfry niemieckiej armii, co \u2013 zdaniem historyk\u00f3w \u2013 skr\u00f3ci\u0142o wojn\u0119 o trzy lata.<\/p>\n\n\n\n

\u201eW lipcu 1939 roku, tu\u017c przed niemieckim atakiem na Polsk\u0119, brytyjscy i francuscy specjali\u015bci zostali zaproszeni do Warszawy i obie organizacje otrzyma\u0142y kopie Enigmy wraz z planami i pomocniczymi urz\u0105dzeniami. Polska nie mog\u0142a wykorzysta\u0107 swego osi\u0105gni\u0119cia z powodu zbyt wielkiej niemieckiej przewagi, ale brytyjscy kryptoanalitycy w swym tajnym centrum w Bletchley Park odnie\u015bli wiele sukces\u00f3w. Dzi\u0119ki nim bitwa o Wielkiej Brytani\u0119, bitwa o Atlantyk i wiele innych bitew zosta\u0142o wygranych\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 prof. J\u00f3zef Garli\u0144ski podczas pierwszego Festiwalu Polskiego, u\u015bwietniaj\u0105cego 60. rocznic\u0119 przekazania aliantom tajemnic Enigmy, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 w dniach 24-25 lipca 1999 r. w Bletchley Park.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Tak, bo dok\u0142adnie 25 lipca 1939 r. w o\u015brodku wywiadowczym w Pyrach pod Warszaw\u0105 polski wywiad przekaza\u0142 przedstawicielom wywiad\u00f3w brytyjskiego i francuskiego rezultaty prac nad szyframi niemieckiej maszyny Enigma. Z kolei wydana w 1980 r. ksi\u0105\u017cka Garli\u0144skiego \u2013 polskiego historyka, kt\u00f3ry po 1945 r. pozosta\u0142 na emigracji w Londynie, pt. \u201eEnigma. Tajemnica drugiej wojny \u015bwiatowej\u201d zacz\u0119\u0142a otwiera\u0107 oczy Brytyjczykom.<\/p>\n\n\n\n

A kiedy Polacy pierwszy raz z\u0142amali Enigm\u0119? Od 31 grudnia 1932 r., kiedy odszyfrowali pierwsz\u0105 depesz\u0119, mogli odbiera\u0107 \u015bci\u015ble tajn\u0105 niemieck\u0105 korespondencj\u0119 wojskow\u0105. Przypomnie\u0107 warto, \u017ce pr\u00f3by z\u0142amania szyfru niemieckiej maszyny si\u0119ga\u0142y ko\u0144ca lat 20. 1 wrze\u015bnia 1932 r. powo\u0142ano Biuro Szyfr\u00f3w Sztabu G\u0142\u00f3wnego Wojska Polskiego.<\/p>\n\n\n\n

A jaki by\u0142 los polskich kryptolog\u00f3w? Jerzy R\u00f3\u017cycki zgin\u0105\u0142 jeszcze w czasie wojny \u2013 w 1942 r. (statek, na kt\u00f3rym p\u0142yn\u0105\u0142, zosta\u0142 storpedowany). Henryk Zygalski \u2013 tak jak J\u00f3zef Garli\u0144ski \u2013 po wojnie pozosta\u0142 w Wielkiej Brytanii, gdzie zmar\u0142 w 1978 r. Trzeci z matematyk\u00f3w, Marian Rejewski, kt\u00f3ry wr\u00f3ci\u0142 do Polski w 1946 r., i by\u0142 inwigilowany przez komunistyczn\u0105 bezpiek\u0119, dopiero w 1967 r. zdecydowa\u0142 si\u0119 ujawni\u0107 prawd\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Jednak \u015bwiat o roli Polak\u00f3w us\u0142ysza\u0142 pierwszy raz dopiero kilka lat p\u00f3\u017aniej, kiedy w 1973 r. by\u0142y szef francuskiego radiowywiadu gen. Gustave Bertrand wyda\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 pt. \u201eEnigma, czyli najwi\u0119ksza tajemnica II wojny \u015bwiatowej\u201d. Rok p\u00f3\u017aniej ameryka\u0144ski historyk i znawca kryptologii David Kahn opublikowa\u0142 artyku\u0142 na ten temat w \u201eNew York Times\u201d. W\u00f3wczas opinia publiczna pozna\u0142a nazwiska polskich bohater\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Podobnie by\u0142o z Bletchley Park. Jego nazwa by\u0142a trzymana w tajemnicy a\u017c do 1967 r., znaczenie o\u015brodka zosta\u0142o ujawnione w 1974 r., a pierwsi tury\u015bci mogli tam wej\u015b\u0107 dopiero w 1994 r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tadeusz P\u0142u\u017ca\u0144ski Brytyjczycy (z nielicznymi wyj\u0105tkami) do dzi\u015b twierdz\u0105, \u017ce to oni, a nie trzej polscy matematycy, pracownicy<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1016,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,9],"tags":[],"class_list":["post-1015","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicystyka","category-start"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1015","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1015"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1015\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1017,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1015\/revisions\/1017"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1016"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1015"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1015"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1015"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}