{"id":3658,"date":"2023-03-22T21:03:13","date_gmt":"2023-03-23T02:03:13","guid":{"rendered":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/?p=3658"},"modified":"2023-03-22T21:03:14","modified_gmt":"2023-03-23T02:03:14","slug":"dali-swiadectwo-do-konca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/2023\/03\/22\/dali-swiadectwo-do-konca\/","title":{"rendered":"Dali \u015bwiadectwo do ko\u0144ca"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n
\n

Ryszard Czarnecki<\/h3>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

W okresie stanu wojennego \u2013 oficjalnie zniesiony 22 lipca 1983 r. \u2013 a tak\u017ce p\u00f3\u017aniej sta\u0142ym i znacz\u0105cym w sensie ilo\u015bciowym dostarczycielem \u201ebibu\u0142y\u201d, czyli wydawnictw bezdebitowych, by\u0142 dla mnie ksi\u0105dz Stanis\u0142aw Ma\u0142kowski (nasze rodziny zna\u0142y si\u0119 od pocz\u0105tku XX w.: nasi dziadkowie, obaj po k\u0105dzieli, chodzili razem w Tatry). Pami\u0119tam jedn\u0105 z wizyt w mieszkaniu ks. Stanis\u0142awa na Saskiej K\u0119pie. M\u00f3wi\u0142 mi o kap\u0142anie, kt\u00f3ry straci\u0142 \u017cycie w Zwi\u0105zku Sowieckim, wiele lat po II wojnie \u015bwiatowej, tylko dlatego \u017ce nie zapar\u0142 si\u0119 Chrystusa. \u2013 Odda\u0142 \u017cycie, ale da\u0142 \u015bwiadectwo \u2013 powiedzia\u0142 Sta\u015b. \u2013 Ale nie prze\u017cy\u0142 \u2013 wtr\u0105ci\u0142em. \u2013 Ale da\u0142 \u015bwiadectwo \u2013 dobitnie podkre\u015bli\u0142 ksi\u0105dz, kt\u00f3ry potem znajdzie si\u0119 obok \u015bp. ks. Jerzego Popie\u0142uszki na li\u015bcie SB kap\u0142an\u00f3w przeznaczonych \u201edo likwidacji\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Ta rozmowa tkwi we mnie do dzisiaj, po przesz\u0142o 40 latach. My\u015bl\u0119 o niej, chc\u0105c przedstawi\u0107 sylwetki trzech polskich ksi\u0119\u017cy, kt\u00f3rzy zostali skrytob\u00f3jczo zamordowani przez komunist\u00f3w, w czasie gdy Polska wita\u0142a si\u0119 ju\u017c powoli z niepodleg\u0142o\u015bci\u0105, czyli w roku 1989.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ksi\u0105dz Stefan Niedzielak<\/h2>\n\n\n\n

Ksi\u0105dz Stefan Niedzielak by\u0142 pierwszym z nich. Ten proboszcz parafii \u015bw. Karola Boromeusza na Pow\u0105zkach w Warszawie mia\u0142 wtedy ju\u017c 75 lat. \u015awi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie przyj\u0105\u0142 podczas okupacji niemieckiej. By\u0142 kapelanem \u0141\u00f3dzkiego Okr\u0119gu AK. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z Delegatur\u0105 Rz\u0105du na Kraj, dzi\u0119ki czemu bardzo szybko pozna\u0142 raport Czerwonego Krzy\u017ca o Katyniu. By\u0142 te\u017c kurierem przewo\u017c\u0105cym zaszyfrowane dokumenty z Warszawy do ks. abp. Adama Sapiehy w Krakowie. Do Krakowa przywi\u00f3z\u0142 r\u00f3wnie\u017c dowody z ekshumacji grob\u00f3w w Katyniu. Bra\u0142 udzia\u0142 w Powstaniu Warszawskim, a podczas okupacji sowieckiej przyst\u0105pi\u0142 do WiN.<\/p>\n\n\n\n

W latach 80. wraz z Wojciechem Zi\u0119bi\u0144skim wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 sanktuarium Poleg\u0142ym i Pomordowanym na Wschodzie w swoim ko\u015bciele na Pow\u0105zkach. Organizowa\u0142 wysy\u0142k\u0119 ksi\u0105\u017cek dla Polak\u00f3w \u017cyj\u0105cych na terenie ZSRS, by\u0142 te\u017c kapelanem Warszawskiej Rodziny Katy\u0144skiej. W czasie karnawa\u0142u Solidarno\u015bci wsp\u00f3\u0142organizowa\u0142 postawienie Krzy\u017ca Katy\u0144skiego na Pow\u0105zkach, natychmiast usuni\u0119tego przez bezpiek\u0119. N\u0119kano go, szykanowano, straszono telefonicznie i listownie, pr\u00f3bowano pobi\u0107 i porwa\u0107.
Zgin\u0105\u0142 \u2013 przypuszczalnie od ciosu karate \u2013 w nocy z 20 na 21 stycznia 1989 r. Jan Olszewski zasugeruje p\u00f3\u017aniej, \u017ce by\u0142a to akcja KGB! Z akt sprawy jego zab\u00f3jstwa znikn\u0119\u0142y materia\u0142y i \u015blady zabezpieczone na miejscu zbrodni\u2026<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105dz Stanis\u0142aw Suchowolec<\/h2>\n\n\n\n

Zaledwie dziewi\u0119\u0107 dni po ks. Niedzielaku zgin\u0105\u0142 kolejny polski kap\u0142an \u2013 ks. Stanis\u0142aw Suchowolec. Ten kapelan bia\u0142ostockiej Solidarno\u015bci zosta\u0142 zamordowany w swoim rodzinnym mie\u015bcie, gdy mia\u0142 zaledwie 31 lat. Po uko\u0144czeniu III LO w Bia\u0142ymstoku poszed\u0142 do seminarium, a po \u015bwi\u0119ceniach zosta\u0142 wikariuszem w rodzinnej wsi ks. Jerzego Popie\u0142uszki. By\u0142 z nim zaprzyja\u017aniony do tego stopnia, \u017ce kapelan warszawskiej Solidarno\u015bci, gdy ostatni raz widzia\u0142 si\u0119 z matk\u0105, powiedzia\u0142 do niej: \u201eMamo, nie martw si\u0119, bo gdyby, nie daj Bo\u017ce, co\u015b mi si\u0119 sta\u0142o, to przecie\u017c Staszek mnie zast\u0105pi\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Po zamordowaniu ks. Popie\u0142uszki ks. Suchowolec stworzy\u0142 izb\u0119 pami\u0119ci ku jego czci, a na cmentarzu wybudowa\u0142 jego symboliczny gr\u00f3b. Opiekowa\u0142 si\u0119 tak\u017ce jego rodzicami. Z jego inicjatywy przed ko\u015bcio\u0142em w Suchowoli postawiono drewniany krzy\u017c z informacj\u0105, \u017ce ks. Popie\u0142uszk\u0119 zabili funkcjonariusze SB. Bezpieka systematycznie rozpracowywa\u0142a go \u2013 sprawie nadano kryptonim Suchowola. Otrzymywa\u0142 anonimy, gro\u017aby, \u017ce zginie jak ks. Popie\u0142uszko. Po trzech latach z Suchowoli przeniesiono go do Bia\u0142egostoku do parafii na osiedlu Dojlidy. Systematycznie odprawia\u0142 tam msze \u015bw. za ojczyzn\u0119. Zosta\u0142 te\u017c kapelanem podziemnej Solidarno\u015bci i kapelanem KPN.<\/p>\n\n\n\n

Komuni\u015bci parokrotnie organizowali zamachy na jego \u017cycie. Jeszcze gdy by\u0142 w parafii w Suchowoli, \u201enieznani sprawcy\u201d rozregulowali uk\u0142ad kierowniczy fiata 126p, kt\u00f3rym ks. Stanis\u0142aw jecha\u0142 do Lublina. W Bia\u0142ymstoku najpierw poluzowano cztery \u015bruby w tylnym kole jego auta, a po kilku miesi\u0105cach \u201enieznany sprawca\u201d rzuci\u0142 kamieniem w samoch\u00f3d, kt\u00f3rym jecha\u0142 kap\u0142an. Systematycznie n\u0119kano go pogr\u00f3\u017ckami. Jego przyjaciele napisali do prof. Ewy \u0141\u0119towskiej, \u00f3wczesnej rzecznik praw obywatelskich, list, informuj\u0105c o n\u0119kaniu ksi\u0119dza i prosz\u0105c o interwencj\u0119. RPO jednak na to nie zareagowa\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

W zwi\u0105zku z tym 10 dzia\u0142aczy Solidarno\u015bci i KPN ustali\u0142o dy\u017cury w jego mieszkaniu i chroni\u0142o ksi\u0119dza. Nie byli go jednak w stanie uchroni\u0107: 30 stycznia zw\u0142oki ksi\u0119dza znaleziono w jego mieszkaniu na plebanii. Oficjalna wersja: po\u017car niesprawnego grzejnika. Na pogrzebie obecni byli matka ks. Jerzego Marianna Popie\u0142uszko, dw\u00f3ch biskup\u00f3w i 160 ksi\u0119\u017cy katolickich, w tym m.in. ks. Sylwester Zych.
W wolnej Polsce przeprowadzono nowe \u015bledztwo, kt\u00f3re podwa\u017cy\u0142o wyniki tego z czas\u00f3w komuny. Stwierdzono, \u017ce dosz\u0142o do umy\u015blnego podpalenia mieszkania. Gosposia ksi\u0119dza zezna\u0142a, \u017ce kr\u00f3tko przed morderstwem widzia\u0142a nieznanych dw\u00f3ch m\u0119\u017cczyzn i kobiet\u0119…<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105dz Sylwester Zych<\/h2>\n\n\n\n

Niespe\u0142na p\u00f3\u0142 roku po \u015bmierci ks. Niedzielaka i ks. Suchowolca ginie kolejny kap\u0142an zwi\u0105zany z ruchem niepodleg\u0142o\u015bciowym \u2013 Sylwester Zych. Mia\u0142 wtedy 39 lat. W drugiej po\u0142owie lat 70. zainicjowa\u0142 akcj\u0119 wieszania krzy\u017cy w szko\u0142ach i przedszkolach w T\u0142uszczu pod Warszaw\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Publicznie krytykowa\u0142 wprowadzenie stanu wojennego. Po zab\u00f3jstwie sier\u017c. MO Zdzis\u0142awa Karosa na plebanii ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Anny w Grodzisku Mazowieckim znaleziono pistolet wcze\u015bniej odebrany zabitemu milicjantowi. Oskar\u017cony o przynale\u017cno\u015b\u0107 do organizacji zbrojnej ksi\u0105dz zosta\u0142 skazany na cztery lata wi\u0119zienia, ale wyrok ten S\u0105d Najwy\u017cszy podwy\u017cszy\u0142 do sze\u015bciu lat. Przetrzymywano go w ci\u0119\u017ckich warunkach, wielokrotnie gro\u017cono mu \u015bmierci\u0105 po wyj\u015bciu na wolno\u015b\u0107. W wi\u0119zieniu na warszawskim Mokotowie siedzia\u0142 w jednej celi z Leszkiem Moczulskim.<\/p>\n\n\n\n

Opu\u015bci\u0142 wi\u0119zienie po czterech latach w bardzo ci\u0119\u017ckim stanie zdrowia. Od tego czasu otrzymywa\u0142 anonimy z gro\u017abami \u015bmierci oraz telefony z wyzwiskami. Kilkakrotnie pobili go \u201enieznani sprawcy\u201d. Zosta\u0142 kapelanem warszawskiego oddzia\u0142u Konfederacji Polski Niepodleg\u0142ej, ale te\u017c kurierem tej partii. W lutym 1989 r. odprawi\u0142 msz\u0119 \u015bw. przed III Kongresem KPN, a miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej napad\u0142o go trzech m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rzy usi\u0142owali wla\u0107 mu do gard\u0142a w\u00f3dk\u0119. Napastnik\u00f3w sp\u0142oszy\u0142 przeje\u017cd\u017caj\u0105cy samoch\u00f3d.
W nocy 11 lipca 1989 r. zw\u0142oki ksi\u0119dza znaleziono przy dworcu PKS w Krynicy Morskiej, ksi\u0105dz by\u0142 ubrany inaczej ni\u017c przed zagini\u0119ciem. W czasie autopsji stwierdzono na jego ciele liczne obra\u017cenia, w tym pr\u0119gi z ty\u0142u g\u0142owy, prawdopodobnie spowodowane uderzeniami pa\u0142ki. Po dw\u00f3ch miesi\u0105cach od \u015bmierci kap\u0142ana prokuratura zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do MSW o teczk\u0119 za\u0142o\u017con\u0105 przez SB ksi\u0119dzu w 1974 r. Trzy dni potem MSW powo\u0142a\u0142o komisj\u0119 do zniszczenia tej teczki z materia\u0142ami z inwigilacji, a po jej zniszczeniu przekazano prokuraturze, \u017ce ks. Zych nigdy nie by\u0142 \u015bledzony przez SB!<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105dz Sylwester Zych ma po\u015bwi\u0119con\u0105 mu specjaln\u0105 tablic\u0119 na gmachu wi\u0119zienia w Braniewie, gdzie by\u0142 wi\u0119ziony. Spoczywa na cmentarzu w Koby\u0142ce ko\u0142o Wo\u0142omina. Po jego \u015bmierci Robert Kaczmarek nakr\u0119ci\u0142 1998 r. dokument \u201eZw\u0142oki \u00adnieznane\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Gdy dzi\u015b usi\u0142uje si\u0119 zabi\u0107 pami\u0119\u0107 o polskim papie\u017cu, pami\u0119tajmy o tych polskich kap\u0142anach, kt\u00f3rych zabito u progu niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ryszard Czarnecki W okresie stanu wojennego \u2013 oficjalnie zniesiony 22 lipca 1983 r. \u2013 a tak\u017ce p\u00f3\u017aniej sta\u0142ym<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3659,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,9],"tags":[],"class_list":["post-3658","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicystyka","category-start"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3658","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3658"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3658\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3660,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3658\/revisions\/3660"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3659"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3658"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3658"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kuriercodziennychicago.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3658"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}